Thứ Hai, Tháng Một 17, 2022

Xạ hình thận với 99mTc-DMSA

NGUYÊN LÝ

Trivalent Dimecaptosuccinic acid (III-DMSA) sau khi tiêm tĩnh mạch 90% gắn với protein huyết tương và tập trung vào tổ chức nhu mô phần vỏ thận.

Đánh dấu DMSA bằng 99mTc, tiêm tĩnh mạch, ghi hình sau 30-60 phút giúp đánh giá vị trí, hình thể, kích thước và cấu trúc bên trong của 2 thận.

CHỈ ĐỊNH

Đánh giá về vị trí, kích thước, giải phẫu thận

Chấn thương thận,

U và nang thận, thận ứ nước.

Viêm thận, bể thận.

Thận lạc chỗ

CHỐNG CHỈ ĐỊNH

Phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú.

CHUẨN BỊ

Người thực hiện

Bác sỹ chuyên khoa Y học hạt nhân

Điều dưỡng Y học hạt nhân

Cán bộ hóa dược phóng xạ

Kỹ thuật viên Y học hạt nhân

Cán bộ an toàn bức xạ

Phương tiện, thuốc phóng xạ

Máy ghi đo: máy Gamma Camera SPECT, SPECT/CT có trường nhìn rộng,bao định hướng năng lượng thấp, đa mục đích, độ phân giải caoMáy chuẩn liều bức xạ gamma, máy đo rà bức xạ gamma.

Thuốc phóng xạ: 

ĐVPX: 99mTc – T1/2 = 6 giờ; mức năng lượng Eγ=140keV.

Hợp chất đánh dấu: DMSA, dạng kít – bột đông khô.

Liều dùng: 1 – 6 mCi (37-222 MBq), tiêm tĩnh mạch.

Dụng cụ, vật tư tiêu hao

Bơm tiêm 1ml, 3ml, 5ml, 10ml.

Kim lấy thuốc, kim tiêm.

Bông, cồn, băng dính.

Găng tay, khẩu trang, mũ, áo choàng y tế.

Áo chì, kính chì, cái bọc bơm tiêm bằng chì, liều kế cá nhân.

Chuẩn bị người bệnh

Người bệnh được giải thích về quy trình kỹ thuật sẽ thực hiện để phối hợp.

Người bệnh không dùng các thuốc lợi tiểu buổi sáng trước khi xét nghiệm.

CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH

Tách chiết – Đánh dấu thuốc phóng xạ

Chiết 99mTc từ bình chiết 99Mo-99mTc lấy dung dịch 99mTc-pertechnetat.

Bơm dung dịch99mTc-pertechnetat vào lọ DMSA, lắc tan, ủ trong 30-45 phút ở nhiệt độ phòng.

Hút liều 99mTc-DMSA cho mỗi người bệnh.

Tiêm tĩnh mạch  liều 99mTc-DMSA đã chuẩn bị cho người bệnh.

Ghi đo

Tư thế người bệnh: ngồi hoặc nằm ngửa.

Thời gian ghi đo: Ghi sau tiêm 30-45 phút, 5 phút/ hình.

Tư thế ghi đo:

Thẳng sau (Post)

Nghiêng phải 90º(RL).

Nghiêng trái 90º (LL).

Thẳng trước (Ant) (nếu cần).

Chú ý: Người bệnh đi tiểu hết trước khi ghi hình.

ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ

Hình ảnh bình thường

Hoạt độ phóng xạ tập trung đồng đều ở cả hai thận. Bờ thận nhẵn, đều. Kích thước thận dài khoảng 10 – 12 cm, rộng khoảng: 5 – 6 cm. Thận phải thường thấp hơn thận trái. Tuy nhiên, những hình thái dưới đây vẫn được coi là bình thường:

Hình khuyết hoạt độ phóng xạ ở vùng rốn thận ăn vào vùng nhu mô, có thể do các cấu trúc đài bể thận.

Hình ảnh giảm hoạt độ phóng xạ ở cực trên thận phải do một phần của gan che lấp.

Hình ảnh bệnh lý

Những tổn thương như u, nang , nhồi máu, áp xe, vỡ do chấn thương, tụ máu trong vỏ thận, lao thận… biểu hiện là vùng giảm tập trung hoạt độ phóng xạ hoặc khuyết hoạt độ phóng xạ (vùng “lạnh”) trong nhu mô thận.

Các bệnh thận lan toả như viêm thận mãn, xơ cứng động mạch hay tiểu động mạch thận sẽ là hình ảnh nhu mô thận giảm tập trung hoạt độ phóng xạ không đồng đều, hoặc lan toả và thường đi kèm tăng hoạt độ ở gan.

Tắc động mạch thận thường thể hiện bằng giảm kích thước thận và giảm tập trung hoạt độ phóng xạ (do lượng máu tới thận ít hơn).

Thận lạc chỗ khi không ở vị trí giải phẫu bình thường.

Thận bẩm sinh một bên, thận hình móng ngựa.

THEO DÕI VÀ XỬ TRÍ TAI BIẾN

Kỹ thuật ghi hình an toàn, hầu như không có tai biến gì trong và sau chụp hình.

Người bệnh dị ứng với thuốc phóng xạ: rất hiếm gặp. Xử trí: dùng thuốc chống dị ứng, tuỳ mức độ.

Related Articles

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây

Thư viện sách Y học

Medipharm - Thư viện sách và phần mềm Y học trực tuyến đầu tiên và tốt nhất tại Việt Nam, hơn 5000+ đầu sách Y học trong nước và quốc tế mới nhất và tốt nhất, bao quát mọi chuyên ngành.

TẢI PDF MIỄN PHÍ

Hướng dẫn đọc điện tim - GS.TS. Trần Đỗ Trinh - Cuốn sách điện tim dành cho mọi bác sĩ lâm sàng và sinh viên Y khoa

spot_img

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM