Hội chứng tiểu não

Giải phẫu chức năng

Tiểu não được chia làm ba phần:

Tiểu não nguyên thủy (archicérébellum)

Tiểu não nguyên thủy còn gọi là thuỳ nhung là phần cổ nhất bao gồm thùy nhộng và hai nhung não bên, nó liên hệ với bộ máy tiền đình tham gia điều hoà thăng bằng của cơ thể.

Tiểu não cổ (paléocérébellum)

Tiểu não cổ còn gọi là thuỳ trước gồm lưỡi gà, tháp nhộng và hai cận não bên. Nhận thông tin từ tủy sống lên. Toàn bộ thùy trước và phần thùy sau có liên quan tới tủy nằm ở phần giữa của vỏ tiểu não có chức năng điều hòa trương lực và là trung tâm của các phản xạ giữ thăng bằng và chỉnh thế.

Tiểu não mới (Néocérébellum)

Tiểu não mới còn gọi là thuỳ sau là hai bán cầu tiểu não, đóng vai trò điều hòa các vận  động chủ động.

Tiểu não nối với thân não bằng ba cuống tiễu não đó là cuống tiểu não trên, giữa và dưới.

Hội chứng tiểu não có thể gặp trong các tổn thương trực tiếp của tiểu não hoặc tổn thương xâm phạm vào các cuống tiểu não hay vào các vị trí khác nhau trên đường đi của bó vỏ cầu – tiểu não như cánh tay sau của bao trong, chất trắng bán cầu đại não, vùng đồi thị – dưới đồi. Các tổn thương trực tiếp của tiểu não hoặc của đường tiểu não ở dưới mép Wernicke (ở cuống não) gây ra hội chứng tiểu não cùng bên, còn tổn thương ở phía trên mép Wernicke hoặc của bó vỏ – cầu – tiểu não gây ra hội chứng tiểu não đối bên.

Triệu chứng và nguyên nhân

Hội chứng tiểu não nguyên thủy và tiểu não cổ

Triệu  chứng

Thường hay gặp nhất là thất điều với biểu hiện rối loạn thăng bằng nặng. Bệnh nhân khi đi lúc thì nghiêng về bên này khi thì xiêu về bên kia giống như người say rượu, có xu hướng ngả ra sau.

Dấu hiệu dạng chân đế khi đứng là do rối loạn thăng bằng, tư thế đứng của người bệnh không được vững nên hai chân luôn ở tư thế dạng bất thường.

Khi người bệnh ở tư thế đứng do sự vận động bất thường của cơ cẳng chân trước nên thăng bằng trước – sau không tốt tạo nên dấu hiệu “múa các gân cơ” (dance des tendons).

Nếu đẩy nhẹ, người bệnh cũng sẽ di chuyển một bước sang bên hoặc về phía sau do rối loạn thăng bằng.