Cập nhật chẩn đoán và điều trị tăng Prolactin máu

Chẩn đoán và điều trị tăng Prolactin máu (Hyperprolactinemia) và U tăng tiết Prolactin (Prolactinomas)

Tác giả: Mala S.Sivanandy MD – Giảng viên Y khoa, Trường Y Harvard, Massachusetts, Hoa Kỳ; Giám đốc Trung tâm Hội chứng Buồng trứng Đa nang, và Bác sĩ Khoa Nội tiết, Tiểu đường và Chuyển hóa, Trung tâm Y tế Beth Israel Deaconess; Massachusetts, Hoa Kỳ

Dịch và biên tập: Bs Lê Đình Sáng, Khoa Nội tiết, BV Hữu nghị Đa khoa Nghệ An

Link gốc bài viết: https://www.dynamed.com/condition/hyperprolactinemia

Bản quyền thuộc về Dynamed. Dữ liệu bằng chứng được cập nhật mới nhất sẵn có ngày 09.10.2021.

Tổng quan

+ Tăng prolactin máu là một tình trạng phổ biến trong đó nồng độ huyết thanh của hormone tuyến yên prolactin cao hơn bình thường, do tổng hợp và bài tiết dư thừa, hoặc giảm thanh thải ở gan hoặc thận.

+ Prolactin tăng cao có thể là do sinh lý, ví dụ như trong thời kỳ mang thai và cho con bú.

+ Tăng prolactin máu bệnh lý thường do thuốc, các khối u tuyến yên (đặc biệt là các u tiết prolactin), tổn thương cuống tuyến yên hoặc các rối loạn nền (như suy giáp nguyên phát hoặc suy thận).

2.   Xét nghiệm chẩn đoán

– Nghi ngờ tăng prolactin máu:

+ Trẻ em và thanh thiếu niên có vấn đề về kinh nguyệt, rong kinh và/hoặc dậy thì muộn

+ Phụ nữ tiền mãn kinh bị vô kinh và/hoặc rong kinh hoặc vô sinh

+ Nam giới bị rối loạn cương dương và/hoặc nữ hóa tuyến vú hoặc vô sinh

– Định lượng prolactin huyết thanh ở trạng thái đói để xác định chẩn đoán tăng prolactin máu (Khuyến cáo mạnh).

+ Prolactin <25 mcg/L thường loại trừ tình trạng tăng prolactin máu.

+ Prolactin> 250 mcg/L thường gặp trong u tiết prolactin.

– Nếu tăng prolactin máu không có triệu chứng, xem xét đánh giá macroprolactin (Khuyến cáo yếu). (macroprolactin là một phức hợp protein lớn, không có hoặc có hoạt tính sinh học thấp, bao gồm immunoglobulin liên kết với prolactin đơn phân).

– Nếu nghi ngờ tăng prolactin máu do thuốc, xem xét ngừng thuốc trong 3 ngày và xét nghiệm lại prolactin huyết thanh (Khuyến cáo yếu). Thận trọng khi thay đổi thuốc ở bệnh nhân tâm thần nặng.

– Nếu tình trạng tăng prolactin máu kéo dài, cần thực hiện thêm xét nghiệm để xác định nguyên nhân bệnh nền (Khuyến cáo mạnh):

+ Thử thai

+ Xét nghiệm chức năng tuyến giáp, gan và thận