Chẩn đoán Hình ảnh Nhập môn, Ấn bản thứ 5. Chương 29: Nhận biết các Dấu hiệu trong Chẩn đoán Hình ảnh Vú

Chẩn đoán Hình ảnh Nhập môn: Các Nguyên lý và Dấu hiệu Nhận biết, Ấn bản thứ 5
Tác giả: William Herring, MD, FACR – © 2024 Nhà xuất bản Elsevier
Ths.Bs. Lê Đình Sáng (Chủ biên Bản dịch tiếng Việt)

Chương 29: Nhận biết các Dấu hiệu trong Chẩn đoán Hình ảnh Vú
Recognizing the Findings in Breast Imaging
Debra Copit, MD, FACR
Learning Radiology, 29, 382-399

Chẩn đoán hình ảnh vú là một chuyên ngành của chẩn đoán hình ảnh chuyên về phát hiện và quản lý các bất thường ở vú, đặc biệt là ung thư vú. Ung thư vú là loại ung thư phổ biến thứ hai được chẩn đoán ở phụ nữ, chỉ sau ung thư da, và là nguyên nhân gây tử vong do ung thư đứng hàng thứ hai ở phụ nữ, sau ung thư phổi.

Nguy cơ mắc ung thư vú trọn đời được định nghĩa là khả năng một người phụ nữ sẽ mắc bệnh ung thư trong suốt 80 năm cuộc đời. Ví dụ, một phụ nữ không có yếu tố nguy cơ nào đã biết có nguy cơ mắc ung thư vú trọn đời là khoảng 12%.

Các yếu tố nguy cơ của ung thư vú bao gồm có kinh sớm, mãn kinh muộn và các yếu tố khác, một số trong đó được trình bày trong Bảng 29.1 và Hộp 29.1. Một số dấu hiệu bệnh học nhất định cũng làm tăng nguy cơ ung thư vú.

Hình 29.1. Nhũ ảnh (Mammogram). Chụp nhũ ảnh (Mammography), giống như tất cả các kỹ thuật X-quang, sử dụng sự hấp thụ tia X khác nhau của mỡ, mô mềm và vôi hóa để tạo ra hình ảnh chẩn đoán của vú. Kỹ thuật này sử dụng một liều bức xạ rất thấp. Trong ví dụ này về phim chụp tư thế thẳng trên-dưới (craniocaudal) của vú phải (A) và vú trái (B), mô vú có mật độ dày, điều này có ý nghĩa chẩn đoán sẽ được thảo luận trong chương này.

Bảng 29.1. Các Mức Nguy cơ Ung thư Vú Trọn đời

Tổng quan về các Phương pháp Chẩn đoán Hình ảnh Vú

Chụp nhũ ảnh (Mammography)

Chụp nhũ ảnh là phương pháp được nghiên cứu và sử dụng rộng rãi nhất trong tất cả các kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh vú. Nhũ ảnh là một loại hình ảnh X-quang liều thấp được phát triển để đánh giá các bất thường lâm sàng ở vú và để tầm soát ung thư vú cho bệnh nhân (Hình 29.1).

Chụp nhũ ảnh được thực hiện trên các máy X-quang chuyên dụng tạo ra tia X năng lượng thấp. Vú được ép để cải thiện chất lượng hình ảnh bằng cách giảm độ dày của mô mà tia X phải xuyên qua, giảm tán xạ bức xạ, giảm liều bức xạ cần thiết và chống rung nhoè do chuyển động. Ngày nay, hình ảnh nhũ ảnh gần như hoàn toàn được ghi lại bằng kỹ thuật số, thay vì trên phim.

Kiểm soát chất lượng là một phần quan trọng của bất kỳ chương trình chụp nhũ ảnh nào. Các bác sĩ chẩn đoán hình ảnh được đánh giá thông qua các cuộc kiểm tra định kỳ để xác định hiệu suất làm việc của họ. Các cuộc kiểm tra này bao gồm đánh giá tỷ lệ gọi lại (số lượng phim nhũ ảnh được đọc yêu cầu chụp thêm các tư thế bổ sung và/hoặc siêu âm) và giá trị dự báo dương tính (số lượng bệnh nhân được sinh thiết cho kết quả dương tính, tức là ung thư).

Chụp nhũ ảnh cắt lớp kỹ thuật số (Digital breast tomosynthesis – DBT) (đôi khi được gọi là chụp nhũ ảnh 3D) là một loại chụp nhũ ảnh trong đó hình ảnh được thu nhận ở nhiều góc độ khác nhau của bóng X-quang để tạo ra các lát cắt mỏng qua vú. Kỹ thuật này đã được chứng minh là làm giảm các chẩn đoán dương tính giả đồng thời tăng khả năng phát hiện ung thư xâm lấn (Hình 29.2).