[Sách Dịch] Y học Chu phẫu. Chương 45. Cải tiến chăm sóc y tế thông qua các thước đo chất lượng

SÁCH DỊCH “Y HỌC CHU PHẪU: QUẢN LÝ HƯỚNG ĐẾN KẾT QUẢ, ẤN BẢN THỨ 2”
Được dịch và chuyển thể sang tiếng Việt từ sách gốc “Perioperative Medicine: Managing for Outcome, 2nd Edition”
Dịch và chú giải: Ths.Bs. Lê Đình Sáng – Hiệu đính: Ts.Bs.Lê Nhật Huy

Chương 45. Cải tiến chăm sóc y tế thông qua các thước đo chất lượng
Improving Health-Care Quality Through Measurement – Jason B. Liu, Jill S. Sage and Clifford Y. Ko
Perioperative Medicine, 45, 645-658

“Bất cứ nơi nào chúng ta thấy việc đo lường kết quả một cách có hệ thống trong y tế – không phân biệt quốc gia nào – chúng ta đều thấy những kết quả đó được Cải tiến.“ MICHAEL E. PORTER, HARVARD BUSINESS REVIEW (THÁNG 10 NĂM 2013)

Có nhiều bằng chứng chứng minh rằng ngành y tế đang đối mặt với ba vấn đề chính: sử dụng quá mức các dịch vụ không phù hợp, sử dụng chưa đủ các dịch vụ cần thiết, và xuất hiện nhiều sai sót y tế đáng lẽ có thể tránh được. Trong những thập kỷ qua, việc nhấn mạnh “thu hẹp khoảng cách chất lượng” trong y tế đã gia tăng và trở nên mạnh mẽ hơn. Hơn nữa, các thước đo chất lượng đã trở thành công cụ để kiềm chế chi phí y tế ngày càng tăng và không bền vững. Để hiểu được bối cảnh đang phát triển của chất lượng y tế và các sáng kiến cải cách thanh toán quốc gia, điều quan trọng là phải có hiểu biết cơ bản về chất lượng trong y tế là gì và làm thế nào để đo lường và sử dụng nó một cách phù hợp nhất để cuối cùng Cải tiến việc chăm sóc người bệnh của chúng ta.

Trong chương này, đầu tiên chúng tôi trình bày tổng quan về chất lượng trong y tế. Dựa trên nền tảng này, sau đó chúng tôi mô tả cách đo lường chất lượng chăm sóc y tế. Cuối cùng, chúng tôi trình bày bốn cách thường được sử dụng để đo lường chất lượng trong y tế: cải tiến chất lượng, kiểm định và xác minh, báo cáo công khai, và chăm sóc dựa trên giá trị.

CHẤT LƯỢNG TRONG Y TẾ LÀ GÌ?

Chất lượng chăm sóc y tế chính là khoảng cách giữa dịch vụ y tế mà người bệnh thực tế nhận được và dịch vụ y tế lẽ ra họ nên được nhận. Cuốn sách nổi tiếng “Vượt qua Khoảng cách Chất lượng” (Crossing the Quality Chasm) đã chỉ ra rằng hệ thống y tế còn nhiều thiếu sót trong sáu lĩnh vực quan trọng:

1. An toàn: Đảm bảo người bệnh không bị tổn hại trong quá trình điều trị
2. Hiệu quả: Áp dụng những phương pháp điều trị có cơ sở khoa học vững chắc
3. Lấy người bệnh làm trung tâm: Tôn trọng nguyện vọng và nhu cầu của người bệnh
4. Kịp thời: Giảm thiểu thời gian chờ đợi không cần thiết
5. Hiệu suất: Sử dụng hợp lý nguồn lực, tránh lãng phí
6. Công bằng: Đảm bảo chất lượng chăm sóc không phụ thuộc vào đặc điểm cá nhân như giới tính, dân tộc hay điều kiện kinh tế

Sáu khía cạnh này tạo thành bức tranh toàn diện về chất lượng chăm sóc y tế. Khi cải tiến đồng thời cả sáu khía cạnh này, chúng ta có thể nâng cao chất lượng chăm sóc y tế bằng cách đảm bảo người bệnh được chăm sóc theo đúng nhu cầu và dựa trên những kiến thức y học tiên tiến nhất.

Bước đầu tiên để cải tiến chất lượng chăm sóc y tế chính là nhận thức được tính đa chiều của nó.

Tại Hoa Kỳ, sáu khía cạnh chất lượng này nổi bật nhất trong Chiến lược Quốc gia về Cải tiến chất lượng Y tế, hay đơn giản là Chiến lược Chất lượng Quốc gia (National Quality Strategy, NQS). Do Cơ quan Nghiên cứu và Chất lượng Y tế (Agency for Health-care Research and Quality, AHRQ) dẫn đầu, NQS được phát triển thông qua một quá trình minh bạch và hợp tác với mục tiêu liên kết các nỗ lực cải tiến chất lượng y tế trên toàn quốc, liên bang, tiểu bang và các bên liên quan khu vực tư nhân. Nhiều cơ quan của Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ (HHS) đã áp dụng NQS, bao gồm Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid (Centers for Medicare and Medicaid Services, CMS), như một khuôn khổ để cải tiến chất lượng chăm sóc y tế.

Ngoài bản chất đa chiều cố hữu của chất lượng, có hai khái niệm bổ sung nên được hiểu. Đầu tiên, việc cải tiến chất lượng theo một trong những khía cạnh này không loại trừ khả năng Cải tiến theo bất kỳ khía cạnh chất lượng nào khác. Điều này có nghĩa là, sự đánh đổi không phải là cố hữu. Một hệ quả của điều này là Cải tiến theo một khía cạnh của chất lượng không nhất thiết dẫn đến Cải tiến theo khía cạnh khác. Trong nhiều trường hợp, mặc dù các khía cạnh của chất lượng đều có liên quan với nhau ở một mức độ nào đó, nhưng cần phải nỗ lực đồng thời Cải tiến tất cả các khía cạnh của chất lượng.

Thứ hai, điều quan trọng cần nhận ra là mặc dù tất cả các khía cạnh của chất lượng đều quan trọng, nhưng một số khía cạnh có thể được coi là quan trọng hơn tùy thuộc vào bên liên quan nào đang đánh giá hệ thống y tế. Ví dụ, người bệnh có quan điểm khác nhau về “chất lượng cao” so với những gì mà người thanh toán, nhà hoạch định chính sách, hoặc nhà cung cấp dịch vụ có thể coi là chất lượng cao. người bệnh có thể đánh giá cao thời gian gặp mặt trực tiếp lâu hơn, không vội vàng trong các buổi khám với nhà cung cấp dịch vụ y tế của họ, trong khi các nhà quản lý y tế có thể muốn giảm thiểu thời gian này để tối đa hóa số lượng người bệnh có thể được khám trong một ngày.

Bảng 45.1 Sáu khía cạnh của chất lượng chăm sóc y tế theo Viện Hàn lâm Y khoa Quốc gia.

Tại Sao Phải Cải tiến chất lượng?

Điều quan trọng là phải hiểu động lực cho việc đo lường và cải tiến chất lượng: Điều gì thúc đẩy chất lượng? Những động lực này phụ thuộc vào quan điểm của các bên liên quan đánh giá dịch vụ chăm sóc được cung cấp và các loại động lực liên quan.

Động lực có thể được phân loại thành động lực bên trong hoặc bên ngoài. Động lực bên trong đại diện cho động lực được thúc đẩy bởi triết lý, chẳng hạn như giảng dạy, học tập hoặc chữa bệnh. Có thể nói, các chuyên gia y tế đã tham gia vào nghề nghiệp vì động lực bên trong: để chữa lành người bệnh và chữa khỏi bệnh tật của họ. Ngược lại, động lực bên ngoài là các mục tiêu vật chất, chẳng hạn như lợi ích tài chính. Thách thức trong y tế là phải tìm ra khi nào mỗi động lực này hiệu quả nhất như một đòn bẩy để cải tiến chất lượng. Thật vậy, có những lo ngại rằng việc đo lường và báo cáo chất lượng chăm sóc y tế có thể dẫn đến các biện pháp trừng phạt từ các nhà quản lý hành chính và các nhà hoạch định chính sách, dẫn đến xung đột gia tăng giữa động lực bên trong và bên ngoài. Các vấn đề về chất lượng thường xảy ra không phải vì thiếu thiện chí, kiến thức, nỗ lực, hoặc nguồn lực dành cho y tế, mà vì những thiếu sót cơ bản trong cách tổ chức, cung cấp dịch vụ chăm sóc, hoặc cả hai. Lý tưởng nhất, các động lực bên trong (ví dụ: chữa bệnh cho người bệnh) và bên ngoài (ví dụ: lợi ích tài chính) có thể cùng hoạt động để cải tiến chất lượng chăm sóc y tế.

Khuôn Khổ Cho Việc Đo Lường Chất Lượng

Các thước đo chất lượng (đo lường hiệu suất, số liệu, chỉ số, v.v.) là những công cụ được sử dụng để định lượng dịch vụ chăm sóc được cung cấp cho người bệnh. Khi được sử dụng trong y tế, các thước đo chất lượng giúp xác định mức độ tốt của dịch vụ chăm sóc được cung cấp cho những khía cạnh chăm sóc nhất định, cho một số bệnh lý nhất định, hoặc cho các nhóm dân cư hoặc cộng đồng khác nhau. Năm 1966, Donabedian đã trình bày khuôn khổ được sử dụng phổ biến nhất để đo lường chất lượng trong y tế hiện nay: cấu trúc, quy trình và kết quả (Hộp 45.1).

Các loại biện pháp được sử dụng phụ thuộc vào kiến thức khoa học sẵn có kết nối chúng với khoảng cách chất lượng và nguồn lực cần thiết để đo lường chúng. Đo lường toàn bộ dịch vụ chăm sóc, thường bao gồm tất cả các loại Thước đo Chất lượng trên tất cả sáu khía cạnh (Bảng 45.1), là tối ưu.