Đại cương gãy xương

ĐẠI CƯƠNG :

Định nghĩa :

Gãy xương là tình trạng thương tổn làm mất tính liên tục của xương do nguyên nhân có thể do chấn thương hoặc do bệnh lý . Mất tính liên tục hoàn toàn gọi là gãy xương hoàn toàn , mất tính liên tục không hoàn toàn gọi là gãy xương không hoàn toàn.

Nguyên nhân :

Gãy xương do chấn thương : gãy xương xảy ra sau tác động của 1 lực chấn thương.Có thể do tai nạn giao thông , tai nạn lao động tai nạn sinh hoạt hoặc vết thương hoả khí

Gãy xương do bệnh lý : một số bênh lí gây phá huỷ xương và làm gãy xương . Các bệnh hay gặp : u xương ác tính , viêm xương tuỷ xương , lao xương …

Cơ chế gãy xương :

Gãy xương do lực chấn thương tác động có thể theo 2 cơ chế :

Chấn thương trực tiếp : gãy xương xảy ra tại vị trí lực chấn thương tác động vào . Xương thường bị gãy ngang hoặc gãy nhiều mảnh , lực chấn thương còn gây nên các thương tổn tại tổ chức phần mềm .

Lực chấn thương gián tiếp : gãy xương xảy ra ở vị trí xa nơi lực chấn thương tác động. Các lực tác động vào xương có thể dưới các dạng :

Lực giằng dật , co kéo : thường gây bong đứt các mấu , các mỏm xương nơi bám của các gân hoặc dây chằng .

Lực gập góc : làm tăng độ cong của xương , xương gãy ở điểm yếu với mảnh gãy chéo vát , có thể có mảnh rời hình cánh bướm .

Lực xoay : xảy ra khi bệnh nhân bị ngã chân tỳ giữ trên mặt đất trong khi người bị xoay .Xương thường bị gãy chéo vát hoặc xoắn vặn

Lực đè ép : Thường gây gãy lún ở các vùng xương xốp . Điển hình là ngã từ cao đập gót xuống đất gây sập đồi gót , lún mâm chày , gãy cổ xương , gãy xẹp thân đốt sống .

Gãy xương do bệnh lí :

Xương bị phá huỷ do bênh lý , có thể gãy tư nhiên hoặc sau 1 lực chân thương nhẹ .

TỔN THƯƠNG GIẢI PHẪU TRONG GÃY XƯƠNG :

Một lực chấn thương tác động gây gãy xương thường gây ra các thưởng tổn tại xương và thương tổn tổ chức phần mềm xung quanh

TỔN THƯƠNG TẠI XƯƠNG

Gãy xương có thể được phân loại theo tính chất thương tổn phần mềm thành gãy xương kín hoặc gãy xương hở , cũng có thể p-hân loại theo các đặc điểm của ổ gẫy .Các phân loại bao gồm :

Theo tính chất gãy

Gãy xương không hoàn toàn

Xương chỉ bị tổn thương 1 phần không mất hoàn toàn tính liên tục .Các loại gãy không hoàn toàn bao gồm :

Gãy dưới cốt mạc : đường gãy nằm dưới cốt mạc , cốt mạc không bị rách ổ gãy thường không di lệch . Loại gãy này thường xảy ra ở trẻ em do lớp cốt mạc dày dai khó bị rách

Gãy rạn hoặc nứt xương : vết nứt chỉ ở 1 phía của vỏ xương