Bài giảng Viêm loét đại trực tràng chảy máu

• Tác giả: Bệnh viện Bạch Mai
• Chuyên ngành: Tiêu hóa
• Nhà xuất bản:Bệnh viện Bạch Mai
• Năm xuất bản:2018

KHÁI NIỆM

VLĐTT chảy máu là bệnh viêm mạn tính, hay tái phát, có tính chất tự miễn, gây loét và chảy máu đại trực tràng, gây tổn thương lan toả lớp niêm mạc và dưới niêm mạc, vị trí chủ yếu ở trực tràng và giảm dần cho đến đại tràng phải. Chẩn đoán xác định bệnh chủ yếu dựa vào hình ảnh nội soi và là chẩn đoán loại trừ.

XÉT NGHIỆM CẬN LÂM SÀNG

Cần làm để theo dõi trong quá trình điều trị (khi đã chẩn đoán xác định là viêm loét đại trực tràng chảy máu)

XN cơ bản:

Công thức máu, máu lắng

Đông máu cơ bản

Sinh hoá máu:

ure, creatinin, glucose, protein, albumin, GOT, GPT, bilirubin toàn phần và trực tiếp, điện giải đồ, CRP,phosphatase kiềm (phosphatase kiềm cao: là dấu hiệu gợi ý có bệnh gan mật kết hợp)

Khám mắt

CEA (sau 8 năm với tổn thương toàn bộ đại tràng, sau 14 năm với tổn thương đại tràng trái)

XN yếu tố vi lượng: sắt, ferritin (nếu BN nặng và kéo dài)…

XN về C. Difficile, CMV – IgM hoặc CMV – PCR hoặc bilan lao nếu nghi ngờ (nhất là những bệnh  nhân dùng ức chế miễn dịch lâu ngày)

HBsAg, Anti HCV, HIV. (nếu cần dùng anti – TNF nên làm thêm Anti HBc IgG và anti HBs)

Siêu âm ổ bụng

XQ bụng KCB tư thế đứng (khi nghi ngờ có thủng, tắc ruột hoặc phình giãn đại tràng nhiễm độc)

Nội soi đại tràng toàn bộ và sinh thiết tổn thương làm MBH.

Với bệnh nhân đã được dùng corticoid hoặc ức chế miễn dịch kéo dài → làm các XN loại trừ lao (xq tim phổi, AFB đờm …), XN đánh giá suy thượng thận…

ĐIỀU TRỊ

Tùy theo mức độ nặng và phạm vi tổn thương của bệnh  (phụ lục 1,2, 3) mà lựa chọn phương pháp điều trị khác nhau. Ưu tiên điều trị nội khoa.

Điều trị nội khoa:

Gồm 2 giai đoạn: tấn công và duy trì (liều và cách dùng thuốc theo phụ lục 4,5).

Điều trị duy trì: sau giai đoạn tấn công ~ 4 tuần, thuốc có đáp ứng →giảm liều dần các thuốc đến liều thấp nhất có thể duy trì bệnh ổn định. Duy trì bằng pentasa dạng viên hoặc dạng nang đạn đặt.

Dinh dưỡng: với thể nặng  → nhịn ăn, nuôi dưỡng tĩnh mạch

Điều trị viêm loét trực tràng (mức độ nhẹ)