Phẫu thuật Nội soi Cột sống Một bên Hai cổng: Kỹ thuật Cơ bản và Nâng cao. CHƯƠNG 16. LỐI VÀO CỘT SỐNG CỔ LỐI SAU: MỞ RỘNG LỖ LIÊN HỢP VÀ LẤY THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM

Phẫu thuật Nội soi Cột sống Một bên Hai cổng: Kỹ thuật Cơ bản và Nâng cao
Unilateral Biportal Endoscopic Spine Surgery: Basic and Advanced Technique – Imprint: Springer (2022)
Chủ biên: Dong Hwa Heo, Cheol Woong Park, Sang Kyu Son, Jin Hwa Eum
Dịch và Chú giải: BSCKII. Trần Trung Kiên, Ths.BS. Lê Đình Sáng

PHẪU THUẬT CỘT SỐNG NỘI SOI MỘT BÊN HAI CỔNG – Kỹ Thuật Cơ Bản Và Nâng Cao

PHẦN V. TỔN THƯƠNG CỘT SỐNG CỔ VÀ CỘT SỐNG NGỰC
CERVICAL AND THORACIC LESION

CHƯƠNG 16. LỐI VÀO CỘT SỐNG CỔ LỐI SAU: MỞ RỘNG LỖ LIÊN HỢP VÀ LẤY THOÁT VỊ ĐĨA ĐỆM

Kwan-Su David Song (1), Seung Deok Sun (2), và Dae Hyun Kim (3)

(1) Khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Him-Plus, Suncheon-si, Jeollanam-do, Hàn Quốc
(2) Khoa Ngoại Cơ xương khớp, Phòng khám Cơ xương khớp Sun, Seoul, Hàn Quốc
(3) Khoa Ngoại Thần kinh, Trung tâm Y tế Đại học Công giáo Daegu, Daegu, Hàn Quốc

16.1 Giới Thiệu

Bệnh lý rễ thần kinh cổ (cervical radiculopathy) thường do nguyên nhân thoát vị đĩa đệm (disc herniation) hoặc những thay đổi thoái hóa (degenerative change) gây ra.

Về mặt lịch sử, lối tiếp cận cột sống cổ lối sau đã được thực hiện từ rất lâu, nhưng phương pháp này từng tồn tại một số vấn đề nghiêm trọng. Ví dụ, phẫu trường quá sâu. Do đó, có rất nhiều mô cơ phải hy sinh để tiếp cận được vùng tổn thương đích. Vì vậy, ngay cả khi chỉ cần tiếp cận các vị trí phẫu thuật nhỏ, người phẫu thuật viên cũng phải rạch da những đường kéo dài và dùng lực kéo vén quá mức các cơ xung quanh.

Tuy nhiên, với những nỗ lực nghiên cứu và phát triển của phẫu thuật cột sống xâm lấn tối thiểu, những nhược điểm này đã được khắc phục bằng cách sử dụng các ống banh vén dạng ống trụ, chẳng hạn như hệ thống giải ép qua nội soi vi phẫu (microendoscopic decompression systems).

Ngoài ra, với sự phát triển của các dụng cụ phẫu thuật cột sống qua nội soi và các kỹ thuật phẫu thuật tối ưu sử dụng ống soi nội soi, các kỹ thuật phẫu thuật xâm lấn tối thiểu đang được phát triển mạnh mẽ hơn nữa.

Trong chương này, chúng tôi mô tả từng bước quy trình phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau (posterior cervical foraminotomy – PCF) và phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau hướng nghiêng (posterior cervical inclinatory foraminotomy – PCIF) bằng hệ thống nội soi một bên hai cổng (unilateral biportal endoscopic – UBE), sử dụng video và hình ảnh minh họa.

16.2 Chỉ Định Và Chống Chỉ Định

Chỉ định phẫu thuật bao gồm bệnh lý rễ thần kinh một bên (unilateral radiculopathy) do chèn ép rễ thần kinh bên trong lỗ liên hợp thần kinh (neural foramen), cơn đau kháng trị với các phương pháp điều trị Nội khoa bảo tồn, hoặc các triệu chứng thần kinh tiến triển.

Chỉ định kinh điển của phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau vi phẫu truyền thống tương ứng với các tổn thương của rễ thần kinh nằm ở bờ bên của màng cứng. Do đó, chống chỉ định của phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau là các tổn thương trung tâm (central lesion).

Tuy nhiên, chỉ định của phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau qua nội soi đã được mở rộng cho cả các tổn thương cạnh trung tâm (paracentral lesions).

Các tiêu chí loại trừ bao gồm sự hiện diện của tình trạng mất vững phân đoạn (segmental instability), thoát vị đĩa đệm thể trung tâm, và biến dạng gù (kyphotic deformity) nghiêm trọng. Bất kỳ tình trạng nhiễm trùng, khối u, hoặc gãy xương nào đi kèm ở khu vực phân đoạn cột sống cổ cũng được coi là một chống chỉ định.

Trong phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau hướng nghiêng, các chỉ định và chống chỉ định phẫu thuật cũng tương tự như trong phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau. Tuy nhiên, phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau hướng nghiêng mang tính lý tưởng hơn nếu tổn thương nằm ở khu vực xa hơn và khớp liên mấu (facet) dễ bị tổn thương, đi kèm với nguy cơ có thể thúc đẩy sự mất vững cột sống trong quá trình cắt bỏ khớp liên mấu (facetectomy). Mặt khác, cũng cần cân nhắc rằng tùy thuộc vào hình dạng và độ lệch của mỏm gai (spinous process), phẫu thuật mở rộng lỗ liên hợp cổ lối sau hướng nghiêng có thể gặp những hạn chế phẫu thuật tương đối.

16.3 Dụng Cụ