Xét Nghiệm Kháng Thể Kháng Nhân

KHÁNG THỂ KHÁNG NHÂN

(Anticorps antinucléaires [AAN], Facteurs antinucléaires [FAN] / Antinuclear Antibody test [ANA], Fluorescent ANA [FANA])

NHẮC LẠI SINH LÝ

Kháng thể kháng nhân (antinuclear antibodies) là các tự kháng thể đặc hiệu do cơ thể sản xuất ra để chống lại một hay nhiều thành phần của chính bản thân nhân tế bào của BN (Vd: kháng thể kháng ARN, ADN, histon, deoxyribonucleoprotein hòa tan [SNP] hay không hòa tan [DNP], các kháng nguyên nhân hòa tan…). Tình trạng này sẽ gây ra các bệnh tự miễn.

Trong thực hành, có thể yêu cầu XN phát hiện một kháng thể đặc hiệu mà sự có mặt cũng như hiệu giá của kháng thể này giúp ích cho chẩn đoán và theo dõi một bệnh lý của mô liên kết. Song, một điều thường được áp dụng trong thực tế là bước đầu người thầy thuốc yêu cầu XN tìm kháng thể kháng nhân chung (globale d’ANN). XN này sử dụng kĩ thuật miễn dịch huỳnh quang gián tiếp. Test sẽ tạo ra một số dạng bắt thuốc nhuộm huỳnh quang của nhân (dạng đồng nhất, dạng hạt nhân [nucleolar], dạng ngoại vi và dạng lốm đốm). Các dạng bắt thuốc nhuộm này có thể gợi ý chẩn đoán một số quá trình bệnh lý đặc hiệu. Trong giai đoạn tiếp theo và tùy thuộc vào các thông tin lâm sàng và dạng bắt thuốc nhuộm huỳnh quang thu  được khi làm test ban đầu người ta có thể chỉ định các XN tìm các loại kháng thể kháng nhân đặc hiệu bằng các kỹ thuật miễn dịch khác biệt bằng cách sử dụng các kháng huyết thanh hay cơ chất chuyên biệt phù hợp với XN chỉ định.

Danh sách các nhóm kháng thể kháng nhân có thể phát hiện được rất nhiều. Các kháng thể giống nhau song lại có thể được gọi tên khác nhau và cần được lưu ý khi chỉ định (Bảng 1).

Bảng 1.