Xét Nghiệm Lactac (Acid Lactic)

LACTAC HAY AXIT LACTIC

(Acide lactique / Lactic acid, Blood lactate)

NHẮC LẠI SINH LÝ

Axit lactic được sản xuất bởi quá trình phân hủy glycogen kị khí. Nói cách khác, axit lactic được sản xuất như hậu quả của quá trình chuyển hóa carbohydrat trong môi trường mà các tế bào không có đủ oxy để có thể chuyển carbohydrat thành các sản phẩm tận là CO­₂ và H₂O. Một ví dụ minh họa cho tình huống nói trên là khi có tình trạng hoạt động thể lực quá mức. Axit lactic được sử dụng cho quá trình co cơ khi nhu cầu năng lượng vượt quá khả năng cung cấp oxy.

Tăng nồng độ axit lactic trong máu phản ánh hoặc có tăng sản xuất quá mức và/hoặc có giảm sử dụng của gan để tân tọa glycogen. Tích tụ axit lactic quá mức sẽ gây tình trạng nhiễm toan chuyển hóa với tăng khoảng trống anion.

MỤC ĐÍCH VÀ CHỈ ĐỊNH XÉT NGHIỆM

Để chẩn đoán các tình trạng nhiễm toan chuyển hóa.

CÁCH LẤY BỆNH PHẨM

XN được tiến hành trên huyết tương máu động mạch hoặc tĩnh mạch.

Không nhất thiết cần yêu cầu BN nhịn ăn trước khi lấy máu XN.

Cần tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu khi lấy mẫu bệnh phẩm:

– BN không được hoạt động thể lực trước khi làm xét nghiệm vài giờ.

– Khi lấy máu XN tránh đặt garo quá lâu.

– Mẫu máu sau khi lấy cần được bảo quản lạnh ngay và được chuyển nhanh tới phòng XN để tiến hành định lượng nồng độ axit lactic máu.

GIÁ TRỊ BÌNH THƯỜNG

– Máu động mạch: 0,4 – 0,8 mEq/L hay 0,4 – 0,8 mmol/L.

– Máu tĩnh mạch: 0,5 – 2,2 mEq/L hay 0,5 – 2,2 mmol/L.

TĂNG NỒNG ĐỘ AXIT LACTIC MÁU

Các nguyên nhân chính thường gặp là:

– Nghiện rượu.