MIỄN DỊCH HỌC UNG THƯ LÂM SÀNG. CHƯƠNG 13 (Hết): TÁC ĐỘNG CỦA COVID-19 ĐỐI VỚI LIỆU PHÁP MIỄN DỊCH UNG THƯ VÀ CHĂM SÓC UNG THƯ

MIỄN DỊCH HỌC UNG THƯ LÂM SÀNG | Chủ biên: GS.BS. John E. Niederhuber
Dịch & Chú giải: Ths.Bs. Lê Đình Sáng (Chủ biên), Ts.Bs. Nguyễn Văn Đăng (Đồng chủ biên), Ts.Bs. Nguyễn Hải Hoàng, Ths.Bs. Nguyễn Viết Bình. Bản dịch hoàn toàn vì mục đích chia sẻ tri thức, phi lợi nhuận.

CHƯƠNG 13 (Hết): TÁC ĐỘNG CỦA COVID-19 ĐỐI VỚI LIỆU PHÁP MIỄN DỊCH UNG THƯ VÀ CHĂM SÓC UNG THƯ

The effect of COVID-19 on cancer immunotherapy and cancer care 
John E. Niederhuber

Clinical Immuno-Oncology, Chapter 13, 289-310.e7

Giới Thiệu

Đại dịch toàn cầu do virus corona gây hội chứng suy hô hấp cấp tính nặng 2 [severe acute respiratory syndrome coronavirus-2 – SARS-CoV-2; bệnh do virus corona 2019 – COVID-19] tiếp tục ảnh hưởng đáng kể đến thế giới chăm sóc ung thư. COVID-19 chứng minh khả năng lây truyền chưa từng có với tư cách là một loại virus hô hấp RNA có tính lây nhiễm cao, gây ra tỷ lệ mắc bệnh và tử vong nghiêm trọng. Vào ngày 11 tháng 3 năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới tuyên bố COVID-19 là một đại dịch toàn cầu. Số lượng khổng lồ và đột ngột của những người bệnh nhiễm COVID-19 đã nhanh chóng làm quá tải các hệ thống chăm sóc sức khỏe ở khắp mọi nơi. Những người bệnh mắc COVID-19 nhập viện thường xuyên cần giường chăm sóc đặc biệt (ICU) và hỗ trợ máy thở do suy hô hấp nghiêm trọng. Đúng như dự đoán, giới y khoa nhanh chóng nhận thấy rằng những cá nhân mắc bệnh lý ác tính có nguy cơ nhiễm COVID-19 cao hơn cũng như đối mặt với mức độ nghiêm trọng của bệnh và tỷ lệ tử vong lớn hơn. Tác động to lớn của đại dịch lên các hệ thống chăm sóc sức khỏe và nhân viên y tế ngay lập tức làm gián đoạn việc cung cấp dịch vụ chăm sóc ung thư thông thường, bao gồm cả liệu pháp điều trị chống ung thư lẫn tầm soát ung thư. Người bệnh ung thư thường xuyên trì hoãn hoặc từ bỏ phương pháp điều trị tích cực vì sợ lây nhiễm nếu họ thực sự đi đến điểm chăm sóc y tế của mình.

Tình trạng căng thẳng [stress] buộc các bệnh viện phải trì hoãn các thủ thuật phẫu thuật. Tình hình dịch bệnh cũng làm hạn chế nghiêm trọng hoặc thậm chí đình chỉ các thử nghiệm lâm sàng ung thư vì các bệnh viện phải điều chuyển nhân viên sang chăm sóc người bệnh COVID-19 và nhân viên hỗ trợ nghiên cứu phải làm việc từ xa. Tại các trung tâm học thuật lớn, lãnh đạo yêu cầu các nhà nghiên cứu lâm sàng khẩn trương chuyển trọng tâm sang nghiên cứu COVID-19. Đại học Johns Hopkins [Johns Hopkins University] đã thành lập một Hội đồng Đánh giá Thể chế [Institutional Review Board – IRB] đặc biệt về COVID-19. Trong suốt thời gian còn lại của năm 2020 và 2021, hội đồng này họp vào mọi ngày trong tuần để xúc tiến việc đánh giá các đề cương nghiên cứu về COVID-19. Đến cuối năm 2020, một tia hy vọng xuất hiện khi dữ liệu về tính an toàn và hiệu quả từ các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn của một số ứng cử viên vaccine đã vượt qua quy trình đánh giá và nhận cấp phép sử dụng khẩn cấp [emergency use authorization – EUA] của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ [U.S. Food and Drug Administration – FDA] cũng như sự chấp thuận tương tự ở các quốc gia khác.

Qua nhiều tháng kể từ khi giới thiệu vaccine và dành quyền ưu tiên tiếp cận tiêm chủng cho người bệnh ung thư, việc chăm sóc ung thư, nghiên cứu ung thư và tầm soát ung thư đã dần quay lại trạng thái như trước đại dịch. Ngay cả khi tỷ lệ nhiễm bệnh trong cộng đồng hiện tại thấp hơn nhiều, chúng ta sẽ phải mất một thời gian dài để hiểu đầy đủ về sự gián đoạn thực sự mà COVID-19 đã gây ra đối với tỷ lệ mắc mới và tử vong do ung thư. Mặc dù vaccine mang lại tác động lớn, chúng ta cần nhận ra rằng đại dịch vẫn tiếp diễn. Vào ngày 10 tháng 3 năm 2022, trang web của Trung tâm Tài nguyên Coronavirus Đại học Johns Hopkins báo cáo số ca mắc COVID-19 ghi nhận trên toàn cầu trong 28 ngày trước đó là 48.132.252 ca, với 242.345 ca tử vong. Tại Hoa Kỳ, tổng số ca mắc trong 28 ngày là 2.107.247 ca và có 49.440 ca tử vong. Hệ thống ghi nhận tổng số cá nhân tử vong do COVID-19 ở Hoa Kỳ kể từ đầu đợt bùng phát đã lên tới 965.069 người. Nhiều chuyên gia tin rằng con số này vẫn là một sự đánh giá thấp đáng kể so với thực tế.

Trong 2 năm kể từ tháng 1 năm 2020, chúng ta đã học được nhiều điều về loại virus corona cụ thể này, đồng thời thu được nhiều kiến thức liên quan đến quản lý y tế công cộng đối với một đại dịch virus nghiêm trọng. Mặc dù giới khoa học đã có nền tảng kiến thức đáng kể về các phản ứng miễn dịch bẩm sinh và thích ứng [adaptive immune responses] cũng như tính không đồng nhất của những phản ứng đó đối với các khối u ở các cơ quan và mô học [histologies] khác nhau, chúng ta vẫn cần tìm hiểu rất nhiều về tác động của nhiễm COVID-19 lên phản ứng miễn dịch chống ung thư hiện có và về thời điểm áp dụng các liệu pháp điều trị ung thư, đặc biệt là liệu pháp miễn dịch. Những kiến thức về tác động của COVID-19 đối với các liệu pháp miễn dịch ung thư nhận được sự hỗ trợ ở một mức độ nào đó từ kinh nghiệm trước đây trên nhiều người bệnh ung thư có mang các bệnh nhiễm trùng mạn tính khác như virus gây suy giảm miễn dịch ở người [human immunodeficiency virus – HIV], virus u nhú ở người [human papillomavirus – HPV], viêm gan B và viêm gan C. Chương này cố gắng tóm tắt những gì chúng ta hiện biết về COVID-19 và đặt nó trong bối cảnh của bệnh lý ác tính và liệu pháp miễn dịch chống ung thư.

Sự Xuất Hiện Và Tác Động Toàn Cầu Của SARS-CoV-2