Sổ tay Phục hồi chức năng Lâm sàng Braddom, Ấn bản thứ hai (2026). Chương 17. Các Phương thức Tác nhân Vật lý

✓ Tổn thương mô mềm cấp tính, đau cân cơ.

X Rối loạn tuần hoàn tại chỗ, nhiễm trùng da, giảm cảm giác hoặc tuần hoàn.

• Thời gian: 15-20 phút
• Nhiệt độ: Tại chỗ 32-50°F (0-10°C), Bồn xoáy 50-60°F (10-15°C)

Nhiệt nông

✓ Đau bán cấp và mạn tính, giảm tầm vận động.

X Các tình trạng cơ xương khớp (MSK) cấp tính, giảm cảm giác hoặc tuần hoàn, vết thương hở.

• Thời gian: 20-30 phút
• Túi chườm nóng Hydrocollator: Các túi chườm.
• Tắm paraffin: Dành cho các khớp nhỏ.
• Đèn hồng ngoại: Nhiệt khô; là phương pháp nhiệt nông duy nhất cho bệnh nhân có tổn thương da.
• Thủy trị liệu: Bồn xoáy (có thêm tác dụng xoa bóp).

Nhiệt sâu Siêu âm: Tác dụng nhiệt và cơ học

X Chấn thương cấp tính; gần dây thần kinh, não, mắt và cơ quan sinh sản; trên sụn tiếp hợp; các bộ phận cấy ghép bằng nhựa (khớp nhân tạo, túi ngực).

• Là phương pháp nhiệt trị liệu duy nhất được sử dụng ở những vùng có cấy ghép kim loại phẫu thuật.
• Kỹ thuật di chuyển đầu dò trong 5-10 phút.
• Tần số: 0.8 MHz (xuyên sâu tốt hơn) – 3 MHz (tạo nhiều nhiệt hơn ở vùng nông).
• Cường độ: 1-3 W/cm².
• Chu kỳ xung: 10-50%.

Sóng ngắn / Vi sóng

X Các vùng hoặc cơ quan chứa nhiều dịch, như khớp bị tràn dịch hoặc mắt; trên sụn tiếp hợp.

• “Không kim loại, không nước”.
• Thời gian: 20-30 phút.
• Đặt khăn giữa điện cực và vùng điều trị.

Liệu pháp sóng xung kích ngoài cơ thể

X Rối loạn chảy máu và mang thai.

• Mật độ thông lượng năng lượng:
  • Năng lượng thấp: < 0.12 mJ/mm²
  • Năng lượng cao: > 0.12 mJ/mm²
• Sử dụng mức năng lượng cao nhất mà bệnh nhân có thể chịu đựng.
• 2000-3000 xung cho ba buổi liên tiếp, mỗi tuần một lần.
• Các biến chứng tạm thời: Tăng đau, sưng mô mềm, bầm tím, tụ máu.

Điện trị liệu

✓ Đau cảm thụ: đau cấp, bán cấp hoặc mạn tính; đau thần kinh.

X Gần các máy kích thích cấy ghép hoặc tạm thời; gần hạch giao cảm hoặc xoang cảnh; gần các vết mổ hoặc vết trầy xước hở; huyết khối tĩnh mạch sâu; vùng da mất cảm giác.

• Kích thích thần kinh điện qua da (TENS)
  • Thông thường (Tần số > 50 Hz): Cảm giác kiến bò.
  • Giống châm cứu (Tần số 1-10 Hz): Cảm giác nóng rát, châm chích.
• Dòng giao thoa
  • Sử dụng tín hiệu dòng điện xoay chiều (4000 Hz).
  • Xuyên qua mô dễ dàng hơn TENS.
  • Sử dụng hai, bốn, sáu điện cực được sắp xếp trong cùng một mặt phẳng (đồng phẳng) hoặc ở các mặt phẳng khác nhau (không đồng phẳng).
  • Hiệu quả ngay cả khi vùng điều trị lớn hoặc khó xác định.

Liệu pháp laser công suất thấp

X Chiếu vào mắt; mô ung thư.

• Công suất từ vài milliwatt (mW) đến 100-200 mW.
• Thời gian: Vài giây đến vài phút.
• Đầu dò vuông góc với bề mặt da của vùng mục tiêu ở khoảng cách ngắn, có khăn quấn quanh đầu dò.