Cẩm nang Chăm sóc tích cực của OH, ấn bản thứ 9, 2026. CHƯƠNG 116. GHÉP GAN VÀ GHÉP THẬN

Cẩm nang Chăm sóc tích cực của OH, ấn bản thứ 9, 2026. Chủ biên: Jonathan M. Handy, Bala Venkatesh. (C) 2026 NXB ELSEVIER.
Dịch và chú giải: BS LÊ ĐÌNH SÁNG. Cuốn sách này được dịch và xuất bản trực tuyến vì mục đích học thuật, phi lợi nhuận, duy nhất trên các nền tảng yhoclamsang.net & sachyhoc.com của THƯ VIỆN MEDIPHARM. Bản quyền thuộc về Nhà xuất bản ELSEVIER và các tác giả.

CHƯƠNG 116. GHÉP GAN VÀ GHÉP THẬN

Liver and kidney transplantation
Sujit Kumar Mukherjee; Brian J. Hogan; Andrew Slack; Chris Callaghan

Oh’s Intensive Care Manual, 116, 1310-1326

GHÉP GAN

Kể từ khi được giới thiệu vào những năm 1960, ghép gan (liver transplantation – LT) đã tạo ra một cuộc cách mạng trong việc chăm sóc những người bệnh mắc cả bệnh gan mạn tính giai đoạn cuối và suy gan cấp tính (acute liver failure). Gánh nặng bệnh gan mạn tính ngày càng tăng và sự cải thiện về kết cục sau ghép đã dẫn đến sự gia tăng số lượng các ca ghép, với gần 35.000 ca được thực hiện trên toàn thế giới vào năm 2021. Phần lớn người bệnh có thời gian nằm tại đơn vị chăm sóc tích cực (intensive care unit – ICU) sau phẫu thuật ngắn và tỷ lệ sống sót sau 1 năm đạt hơn 90%.

Sự mất cân bằng giữa nhu cầu và nguồn tạng hiến vẫn còn tồn tại, điều này đã thúc đẩy việc phát triển các kỹ thuật đổi mới nhằm gia tăng số lượng tạng hiến có sẵn. Sự sẵn có ngày càng tăng của các phương pháp tưới máu tạng, chẳng hạn như tưới máu vùng đẳng nhiệt ổ bụng, giúp giảm thiểu cả tổn thương do thiếu máu cục bộ ấm và lạnh, đồng thời làm tăng tính tiện ích của các tạng hiến từ người hiến tạng sau khi tim ngừng đập (donation after circulatory death – DCD) ở mức ranh giới. Ghép tạng từ người hiến sống và ghép gan chia đôi (split-liver transplantation) đã làm tăng thêm nguồn gan sẵn có cho người nhận.

Bất chấp những nỗ lực này, người bệnh vẫn tiếp tục phải chờ đợi tạng hiến trong thời gian dài. Những khoảng thời gian chờ đợi như vậy làm tăng nguy cơ xảy ra các biến chứng chu phẫu và sự tiến triển của bệnh lý nguy kịch trước khi ghép, điều này có thể làm suy giảm kết cục lâu dài. Trong những năm gần đây, hiệu quả của ghép gan đối với người bệnh mắc hội chứng suy gan cấp trên nền mạn (acute-on-chronic liver failure – ACLF) đã được chứng minh và những người bệnh này hiện có khả năng tiếp cận tạng hiến cao hơn, với kết cục sau ghép có thể chấp nhận được, lên đến tỷ lệ sống sót 94% ở thời điểm một năm.

Lựa Chọn Người Bệnh Cho Ghép Gan Chương Trình

Việc đưa người bệnh vào danh sách chờ ghép gan thành công có thể diễn ra sau khi họ đã đáp ứng các tiêu chuẩn lựa chọn và được chứng minh là không có bất kỳ chống chỉ định tuyệt đối hay bệnh lý đồng mắc đáng kể nào có thể liên quan đến kết cục kém sau ghép. Quá trình đánh giá ghép tạng có bốn mục tiêu chính: