[Sách Dịch] Y học Chu phẫu. Chương 46. Chăm sóc y tế dựa trên giá trị: Góc nhìn từ Vương quốc Anh

SÁCH DỊCH “Y HỌC CHU PHẪU: QUẢN LÝ HƯỚNG ĐẾN KẾT QUẢ, ẤN BẢN THỨ 2”
Được dịch và chuyển thể sang tiếng Việt từ sách gốc “Perioperative Medicine: Managing for Outcome, 2nd Edition”
Dịch và chú giải: Ths.Bs. Lê Đình Sáng – Hiệu đính: Ts.Bs.Lê Nhật Huy

Chương 46. Chăm sóc y tế dựa trên giá trị: Góc nhìn từ Vương quốc Anh
Delivering Value Based Care: The UK Perspective – Alexander I.R. Jackson and Michael P.W. Grocott
Perioperative Medicine, 46, 659-667

Giới thiệu: Nhu cầu gia tăng và nguồn lực hạn chế

Trong lĩnh vực y tế, có một điều không thay đổi theo thời gian: nhu cầu chăm sóc sức khỏe luôn gia tăng không ngừng. Xu hướng này đã diễn ra trong nhiều năm và được thúc đẩy bởi nhiều yếu tố khác nhau.

Qua nhiều thập kỷ, khi y học phát triển, các phương pháp điều trị mới có khả năng cứu sống và cải thiện chất lượng cuộc sống đã mở rộng đến những người bệnh và tình trạng bệnh lý trước đây chưa được điều trị. Ví dụ điển hình là phẫu thuật thay khớp gối toàn phần (TKR) – một kỹ thuật mới được phát triển vào những năm 1970, nhưng hiện nay đã có hơn 700.000 ca được thực hiện mỗi năm tại Hoa Kỳ.

Tác động tích cực của những tiến bộ y học như vậy, kết hợp với những cải thiện trong xã hội và y tế công cộng, đã làm tăng đáng kể tuổi thọ ở nhiều quốc gia phát triển (như minh họa trong Hình 46.1). Tuy nhiên, chính sự gia tăng tuổi thọ này lại đang tạo ra một áp lực nhân khẩu học mới đối với nhu cầu chăm sóc sức khỏe.

Hiện nay, sự gia tăng nhu cầu mạnh mẽ nhất đang diễn ra khi thế hệ “bùng nổ dân số” sau chiến tranh bước vào tuổi già với tuổi thọ cao hơn nhiều so với các thế hệ trước. Kết quả là một dân số già đi ngày càng tăng nhanh. Dân số toàn cầu trên 60 tuổi đã tăng gấp đôi từ năm 1980 đến 2017, và trong 25 năm tới, tỷ lệ dân số trên 85 tuổi ở Vương quốc Anh dự kiến sẽ tăng gấp đôi.

Dân số già hóa với tỷ lệ mắc bệnh và tình trạng khuyết tật cao hơn đang thúc đẩy nhu cầu chăm sóc sức khỏe tăng vọt. Làm thế nào để đáp ứng được nhu cầu ngày càng tăng này đang trở thành một thách thức lớn đối với tất cả các lĩnh vực trong hệ thống y tế.

Hình 46.1: Tuổi thọ trung bình theo thời gian (1951-2019). (Từ OECD (2020), Tuổi thọ khi sinh (chỉ số). https://doi.org/10.1787/27e0fc9d-en 

Trong lịch sử, việc đáp ứng nhu cầu gia tăng chủ yếu được thực hiện thông qua tăng chi tiêu. Trong 50 năm qua, ngân sách dành cho y tế đã tăng đều đặn, cả về mặt giá trị tuyệt đối lẫn tỷ lệ phần trăm GDP (như minh họa trong Hình 46.2). Tuy nhiên, sự gia tăng liên tục như vậy không thể là giải pháp bền vững trong dài hạn.