Sinh lý học Hô hấp ứng dụng của Nunn & Lumb, ấn bản thứ 9. PHẦN III. Chương 27. Suy Hô Hấp Do Giảm Thông Khí 

Sinh lý học Hô hấp ứng dụng của Nunn & Lumb, ấn bản thứ 9. Nunn and Lumb’s Applied Respiratory Physiology 9th Edition.
Chủ biên: Andrew Lumb, Caroline Thomas. Nhà xuất bản ELSEVIER. Biên dịch: Ts.Bs. Lê Nhật Huy, Ths.Bs. Lê Đình Sáng. ISBN-13: 978-0702079085. 
Ấn bản tiếng Việt của cuốn sách này được dịch & chia sẻ vì mục đích lan toả tri thức, hoàn toàn phi lợi nhuận, duy nhất trên các website sachyhoc.com & yhoclamsang.net của THƯ VIỆN MEDIPHARM. NGHIÊM CẤM THƯƠNG MẠI HOÁ bản dịch tiếng Việt của cuốn sách này dưới bất cứ hình thức nào.

PHẦN III. SINH LÝ BỆNH HÔ HẤP

CHƯƠNG 27. SUY HÔ HẤP DO GIẢM THÔNG KHÍ 

Ventilatory failure 
Andrew Lumb, MB BS FRCA; Caroline Thomas, BSc MBChB MRCS(Ed) FRCA

Nunn and Lumb’s Applied Respiratory Physiology, 27, 315-323.e2

ĐỊNH NGHĨA

Định nghĩa suy hô hấp (respiratory failure) là tình trạng hệ hô hấp không thể duy trì áp suất riêng phần của khí trong máu động mạch ở mức bình thường. Định nghĩa này loại trừ tình trạng thiếu oxy máu do các luồng thông (shunting) có nguồn gốc từ tim hoặc các cơ quan ngoài phổi khác. Y học phân loại suy hô hấp dựa trên áp suất riêng phần của CO2 trong máu động mạch (PaCO2): bình thường hoặc thấp (loại 1 – type 1) và tăng cao (loại 2 – type 2). Mức PaCO2 trung bình bình thường là 5.1 kPa (38.3 mmHg), với giới hạn 95% (2 độ lệch chuẩn) là ± 1.0 kPa (7.5 mmHg). Việc xác định mức áp suất riêng phần của oxy trong máu động mạch (PaO2) bình thường gặp nhiều khó khăn hơn vì chỉ số này giảm dần theo độ tuổi và chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi nồng độ oxy trong khí thở vào. Các cơ chế góp phần gây suy hô hấp bao gồm suy hô hấp do giảm thông khí (giảm thông khí phế nang – alveolar ventilation) và pha trộn máu tĩnh mạch (venous admixture) do luồng thông trong phổi đơn thuần hoặc do sự bất tương xứng giữa thông khí và tưới máu (ventilation perfusion mismatch).

Suy hô hấp do giảm thông khí là sự sụt giảm bệnh lý của thông khí phế nang xuống dưới mức cần thiết để duy trì áp suất riêng phần của khí phế nang ở mức bình thường. Vì hiện tượng tạo luồng thông ảnh hưởng rất lớn đến PaO2 (khác với PaCO2), các bác sĩ lâm sàng thường đánh giá mức độ đầy đủ của thông khí thông qua PaCO2, mặc dù áp suất riêng phần CO2 và O2 cuối kỳ thở ra (end-expiratory PCO2 and PO2) cũng phản ánh điều này. Chương này chủ yếu tập trung vào suy hô hấp do giảm thông khí đơn thuần; các chương tiếp theo sẽ trình bày các nguyên nhân khác gây suy hô hấp.

MÔ HÌNH BIẾN ĐỔI CỦA KHÍ MÁU ĐỘNG MẠCH