Viêm Tuyến Giáp – Chẩn đoán và Điều trị (2026). CHƯƠNG 15: VIÊM TUYẾN GIÁP MẠN TÍNH: CÁC BỆNH LÝ VIÊM HOẶC THÂM NHIỄM HIẾM GẶP

Viêm Tuyến Giáp – Chẩn đoán và Điều trị (2026) | Thyroiditis – Diagnosis and Therapeutic Management
Biên tập: Mahmoud Sakr – (C) 2026 Nhà xuất bản: Springer – Năm xuất bản: 2026.
Ths.Bs. Lê Đình Sáng: Dịch và chuyển thể tiếng Việt. Ấn bản tiếng Việt của cuốn sách này được xuất bản trực tuyến vì mục đích phi lợi nhuận, duy nhất trên nền tảng yhoclamsang.net và sachyhoc.com của Thư viện Y học Medipharm.

CHƯƠNG 15. VIÊM TUYẾN GIÁP MẠN TÍNH: CÁC BỆNH LÝ VIÊM HOẶC THÂM NHIỄM HIẾM GẶP

Chronic Thyroiditis: Rare Inflammatory or Infiltrative Diseases

15.1 Viêm Tuyến Giáp Lympho Khu Trú (FLT)

Định nghĩa

Viêm tuyến giáp lympho khu trú (Focal lymphocytic thyroiditis – FLT), còn được gọi là viêm tuyến giáp tự miễn khu trú (focal autoimmune thyroiditis), là một dạng viêm tuyến giáp tự miễn (autoimmune thyroiditis – AIT) mức độ nhẹ, đặc trưng bởi sự thâm nhiễm lympho khu trú dưới 5% thể tích tuyến giáp, nồng độ kháng thể kháng tuyến giáp thấp và không có triệu chứng lâm sàng. Đây thường là một phát hiện tình cờ và được tìm thấy một cách ngẫu nhiên trong 50% các ca khám nghiệm tử thi ở nữ giới và 25% ở nam giới, mà không mang ý nghĩa lâm sàng.

Tỷ lệ hiện mắc

Nhân tuyến giáp (thyroid nodules) rất phổ biến trên toàn thế giới, và tỷ lệ hiện mắc của các nhân tuyến giáp sờ thấy được là 4-7% trong quần thể người trưởng thành. Với sự gia tăng sử dụng siêu âm (ultrasound) trong thực hành y khoa, ngày càng có nhiều nhân tuyến giáp không sờ thấy được phát hiện ở 20-67% dân số chung. Khoảng 5% các nhân tuyến giáp có thể là ác tính. Nhiều nghiên cứu đã đề xuất các tiêu chuẩn siêu âm có thể được sử dụng để phân biệt tổn thương ác tính với các tổn thương lành tính, mặc dù chưa có tiêu chuẩn nào trong số đó cho thấy tác động đáng kể đến thực hành lâm sàng, bất chấp sự chấp nhận rộng rãi và tính hữu ích của các tiêu chuẩn được đề xuất.

Mô tả vi thể (Mô học)

Về mặt mô học, viêm tuyến giáp lympho được đặc trưng bởi sự hiện diện của các tập hợp tế bào lympho có trung tâm mầm, các tế bào ưa acid (tế bào Hürthle, oxyphil), và một mức độ teo nang giáp kèm theo xơ hóa gian tiểu thùy hoặc nội tiểu thùy thay đổi, rất có thể phản ánh giai đoạn và mức độ nghiêm trọng của quá trình bệnh. Một số bệnh nhân có tuyến giáp giảm âm, không đồng nhất lan tỏa, một hình ảnh không đặc hiệu cho viêm tuyến giáp lympho và có thể được nhìn thấy trong bướu giáp đa nhân (multinodular goiter), bệnh Basedow (Graves’ disease), và viêm tuyến giáp bán cấp (subacute thyroiditis).