Cẩm nang Chăm sóc tích cực của OH, ấn bản thứ 9, 2026. CHƯƠNG 6. KẾ HOẠCH ỨNG PHÓ ĐẠI DỊCH VÀ SỰ CỐ NGHIÊM TRỌNG

Cẩm nang Chăm sóc tích cực của OH, ấn bản thứ 9, 2026. Chủ biên: Jonathan M. Handy, Bala Venkatesh. (C) 2026 NXB ELSEVIER.
Dịch và chú giải: BS LÊ ĐÌNH SÁNG. Cuốn sách này được dịch và xuất bản trực tuyến vì mục đích học thuật, phi lợi nhuận, duy nhất trên các nền tảng yhoclamsang.net & sachyhoc.com của THƯ VIỆN MEDIPHARM. Bản quyền thuộc về Nhà xuất bản ELSEVIER và các tác giả.

CHƯƠNG 6. KẾ HOẠCH ỨNG PHÓ ĐẠI DỊCH VÀ SỰ CỐ NGHIÊM TRỌNG

Pandemic and major incident planning
James O’Carroll; S. Ramani Moonesinghe
Oh’s Intensive Care Manual, 6, 41-47

CÁC LOẠI SỰ CỐ NGHIÊM TRỌNG

Có một số hệ thống giúp phân loại các sự cố nghiêm trọng ([major incidents]). Ví dụ, quân đội Vương quốc Anh sử dụng từ viết tắt CBRNE3T để phân loại tất cả các mối nguy hại tiềm ẩn có thể cấu thành một sự cố nghiêm trọng.

Hóa học ([Chemical]). Danh mục này bao gồm các mối đe dọa từ tác nhân hóa học thông thường, hóa chất công nghiệp độc hại, các chất kiểm soát bạo loạn và các mối nguy hóa học có nguồn gốc từ dược phẩm.

Sinh học ([Biological]). Danh mục này bao gồm các sinh vật sống, độc tố và các mối nguy sinh học được cố ý sử dụng để gây hại.

Bức xạ ([Radiological]). Danh mục này bao gồm các vật liệu hoặc sự kiện giải phóng bức xạ ion hóa (bức xạ alpha, beta, gamma và neutron) và bức xạ không ion hóa (bao gồm cả năng lượng định hướng).

Hạt nhân ([Nuclear]). Danh mục này bao gồm các loại vũ khí hoặc sự kiện dẫn đến các phản ứng phân hạch/nhiệt hạch hạt nhân.

Chất nổ (và đạn đạo) ([Explosive and ballistic]). Danh mục này bao gồm tất cả các hậu quả của hoạt động nổ lên cơ thể con người, bao gồm vết thương do đạn bắn, hỏa lực gián tiếp, thiết bị nổ tự tạo, đạn pháo và bom.

Môi trường ([Environmental]). Danh mục này bao gồm các điều kiện môi trường có khả năng gây hại như nhiệt độ cao, giá lạnh và độ cao.

Bệnh lưu hành địa phương ([Endemic]). Danh mục này bao gồm các bệnh truyền nhiễm gây ra mối nguy hại cho sức khỏe mà không phải do cố ý phát tán.

Chấn thương ([Trauma]). Danh mục này bao gồm yếu tố chấn thương của các mối đe dọa không phải thương tích trong chiến đấu, nhằm bổ sung cho các mối đe dọa do chất nổ (và đạn đạo) cũng gây ra thương tích.

Hồi sức tích cực ([Critical care]) có thể chịu ảnh hưởng theo nhiều cách bởi một sự cố nghiêm trọng. Điều này phụ thuộc vào sự khởi phát, tác động và thời gian kéo dài của sự cố. Khung thời gian và thời điểm đỉnh dịch của sự kiện sẽ quyết định khả năng tận dụng các nguồn lực sẵn có.

Bảng 6.1 Khởi phát, tác động và thời gian của các sự cố nghiêm trọng ví dụ

Hình 6.1 Được điều chỉnh từ Bảng Liên lạc các Dịch vụ Khẩn cấp London (LESLP). Các Nguyên tắc Sự cố Nghiêm trọng. [Nguồn: https://www.london.gov.uk/sites/default/files/leslp_mip_v11.5_dec_2021_-_public.pdf]

CÁC KẾ HOẠCH ỨNG PHÓ SỰ CỐ NGHIÊM TRỌNG

Mỗi cơ sở y tế có khả năng đã xây dựng sẵn một kế hoạch ứng phó sự cố nghiêm trọng tiêu chuẩn. Điều quan trọng là các nhân viên dự kiến tham gia ứng phó sự cố phải có quyền truy cập vào kế hoạch đó, đã đọc và lý tưởng nhất là đã tham gia các khóa đào tạo mô phỏng sự cố nghiêm trọng. Một khi hầu hết các sự cố nghiêm trọng được tuyên bố, sẽ là quá muộn để đọc tài liệu này lần đầu tiên. Khuyến cáo mỗi cơ sở nên có một chuyên gia về hồi sức tích cực trong ủy ban lập kế hoạch để định hướng công tác phản ứng. Không thể có một kế hoạch cụ thể cho mọi loại sự cố nghiêm trọng; do đó, kế hoạch cần có một cấu trúc linh hoạt, có thể thích ứng với các hình thái thương vong hàng loạt hoặc sự cố nghiêm trọng khác nhau, và việc cung cấp dịch vụ hồi sức tích cực là yếu tố cốt lõi của kế hoạch này. Tại Vương quốc Anh, các mạng lưới hồi sức tích cực ([critical care networks]) kết nối các dịch vụ ở các bệnh viện khác nhau và hỗ trợ xây dựng các kế hoạch khẩn cấp bao phủ một khu vực địa lý cụ thể. Điều này hỗ trợ việc cung cấp ý kiến chuyên môn và cho phép các đơn vị phối hợp làm việc khi đối mặt với một sự cố nghiêm trọng có thể làm quá tải các dịch vụ địa phương riêng lẻ.

Hầu hết các sự cố nghiêm trọng có thể được xem xét qua bốn giai đoạn: