Ngoại khoa Căn bản: Vấn đề, Chẩn đoán và Quản lý, ấn bản thứ 7 (2026)
Essential Surgery: Problems, Diagnosis and Management, 7th Edition
Biên tập viên chính: Clive R. G. Quick, Suzanne Biers, Tan Arulampalam, Philip J. Deakin
Dịch & Chú giải: Ths.Bs. Lê Đình Sáng – (C) 2026 Elsevier

CHƯƠNG 31. PHẪU THUẬT LỒNG NGỰC (NGOẠI TRỪ TIM)

Thoracic surgery
Essential Surgery: Problems, Diagnosis and Management, 31, 463-475

Giới thiệu

Theo truyền thống, phẫu thuật lồng ngực bao gồm việc chẩn đoán và điều trị tất cả các bệnh lý không thuộc về tim nằm trong lồng ngực. Tuy nhiên, thực hành lâm sàng có sự khác biệt giữa các quốc gia. Ví dụ, tại Vương quốc Anh, không giống như Bắc Mỹ, hầu hết các bệnh lý thực quản hiện nay được điều trị bởi các bác sĩ tiêu hóa và phẫu thuật viên tiêu hóa trên (GI) thay vì các phẫu thuật viên lồng ngực. Chương này sẽ xem xét việc điều trị các tình trạng lành tính và ác tính của lồng ngực cũng như các rối loạn trung thất thường được điều trị bởi các phẫu thuật viên lồng ngực tại Anh. Các nguyên tắc phẫu thuật thực quản được đề cập riêng trong Chương 22 và chấn thương ngực được đề cập trong Chương 15.

CÁC KỸ THUẬT THĂM DÒ

Chẩn đoán hình ảnh (Imaging)

Phân giai đoạn ung thư phổi là quá trình xác định sự phân bố về mặt giải phẫu của bệnh. Việc này được thực hiện song song với các kỹ thuật khác như nội soi.

X-quang ngực (Chest X-ray – CXR), chụp cắt lớp vi tính (Computed Tomography – CT), chụp cộng hưởng từ (Magnetic Resonance Imaging – MRI), siêu âm (Ultrasound – US) và chụp cắt lớp vi tính kết hợp cắt lớp phát xạ positron (CT-PET) đồng bộ là các phương thức được sử dụng phổ biến nhất. CXR hữu ích như một khảo sát cơ bản và cũng dùng để theo dõi sớm sau thủ thuật. Nó có vai trò trong chẩn đoán đông đặc phổi và tràn khí màng phổi nhưng còn hạn chế trong việc phát hiện và phân giai đoạn ung thư phổi. Phim X-quang ngực tư thế sau-trước (PA) cung cấp hình ảnh tốt hơn và cho phép đánh giá bóng tim chính xác hơn so với tư thế trước-sau.

Chụp cắt lớp vi tính (Computed tomography scanning)

Chụp CT ngực và bụng trên có tiêm thuốc cản quang cung cấp thông tin giải phẫu tốt nhất và được sử dụng cho cả lập kế hoạch trước mổ và theo dõi sau mổ.

Một nghiên cứu thí điểm về sàng lọc ung thư phổi có mục tiêu ở những cá nhân có nguy cơ cao đã được bắt đầu tại Vương quốc Anh vào năm 2019 theo khuyến nghị của Ủy ban Sàng lọc Quốc gia. Kết quả sẽ quyết định xem liệu phương pháp này có được áp dụng trên toàn quốc hay không. Trong chương trình thí điểm, những người từ 55-74 tuổi đang hút thuốc hoặc đã từng hút thuốc được mời đánh giá bằng các phác đồ chụp CT liều xạ thấp.

Chụp cắt lớp vi tính kết hợp cắt lớp phát xạ positron (Combined CT and PET)