Nội tiết học Bà mẹ – Thai Nhi và Sơ Sinh: Sinh Lý, Sinh Lý Bệnh và Xử Trí Lâm Sàng (Ấn bản thứ 2, 2026).
Dịch và Chú giải tiếng Việt: Ths.Bs. Lê Đình Sáng
Maternal-Fetal and Neonatal Endocrinology: Physiology, Pathophysiology, and Clinical Management, 2nd Edition
Imprint: Academic Press. Editors: Christopher S. Kovács, Cheri L. Deal.
Ấn bản tiếng Việt của cuốn sách này là một dự án phi lợi nhuận, được xuất bản duy nhất trên các website yhoclamsang.net và sachyhoc.com của THƯ VIỆN MEDIPHARM.
CHƯƠNG 1. Sinh Lý Nội Tiết Bình Thường Của Các Hormone Vùng Dưới Đồi Trong Quá Trình Rụng Trứng, Mang Thai Và Cho Con Bú
Normal Endocrine Physiology of Hypothalamic Hormones during Ovulation, Pregnancy, and Lactation
An Jacobs; Georgios E. Papadakis; Nelly Pitteloud
Khoa Nội tiết, Đái tháo đường và Chuyển hóa, CHUV, Bệnh viện Đại học Lausanne, Lausanne, Thụy Sĩ
Maternal-Fetal and Neonatal Endocrinology, Chapter 1, 7-15
| Điểm Nhấn Mạnh Lâm Sàng |
|---|
| • Sự tiết hormone giải phóng gonadotropin [gonadotropin-releasing hormone – GnRH] theo nhịp từ vùng dưới đồi [hypothalamus] gây ra các kiểu giải phóng hormone kích thích nang trứng [follicle stimulating hormone – FSH] và hormone tạo hoàng thể [luteinizing hormone – LH] khác nhau từ tuyến yên [pituitary], điều này rất quan trọng để kích thích sự trưởng thành của nang trứng, quá trình rụng trứng và duy trì hoàng thể [corpus luteum] trong suốt các chu kỳ kinh nguyệt.
• Các tế bào thần kinh kisspeptin là những “người gác cổng” [gatekeepers] của các tế bào thần kinh GnRH, và chúng làm trung gian cho phản hồi âm tính và dương tính của các steroid sinh dục [sex steroids] lên vùng dưới đồi. • Sự bài tiết kisspeptin và GnRH từ nhau thai [placental secretion] hoạt động theo cơ chế cận tiết [paracrine] để đảm bảo sự làm tổ của phôi [implantation] và sự phát triển bình thường của thai kỳ. • Oxytocin được sản xuất ở ngoại vi có vai trò quan trọng đối với khả năng co bóp của cơ tử cung [myometrium] trong quá trình chuyển dạ [parturition]. • Sự bài tiết oxytocin từ vùng dưới đồi của người mẹ tham gia vào việc duy trì quá trình tiết sữa [lactation]. • Tình trạng thiểu kinh [oligomenorrhea] hoặc vô kinh [amenorrhea] trong thời gian cho con bú được gây ra bởi sự ức chế hệ thống tế bào thần kinh kisspeptin-GnRH ở vùng dưới đồi của người mẹ. |
Mang thai là một tình trạng sinh lý phức tạp liên quan đến sự tương tác của hệ thống thần kinh nội tiết [neuroendocrine system] của não bộ người mẹ và đơn vị thai nhi – nhau thai [fetal-placental unit]. Những thay đổi ở các trục dưới đồi – tuyến yên [hypothalamic-pituitary axes] của người mẹ đã được xác định rõ ràng và được coi là cực kỳ quan trọng đối với sự hằng định nội môi [homeostasis] của mẹ, cần thiết để gây rụng trứng, cũng như duy trì một thai kỳ đang diễn ra và quá trình cho con bú sau đó. Trong chương này, chúng tôi sẽ thảo luận về vai trò then chốt của các hormone vùng dưới đồi trong quá trình rụng trứng, mang thai và cho con bú.
Chức Năng Vùng Dưới Đồi Trong Quá Trình Rụng Trứng
GnRH
Tính Chất Tiết Theo Nhịp Của GnRH
GnRH là hormone then chốt của trục dưới đồi – tuyến yên – tuyến sinh dục [hypothalamic-pituitary-gonadal axis – trục HPG]. GnRH là một decapeptide được tiết ra bởi một nhóm tế bào thần kinh (được gọi là tế bào thần kinh GnRH), nằm ở nhân cung [arcuate nucleus – ARC] và vùng trước thị [preoptic area – POA] trong vùng dưới đồi. Sự bài tiết GnRH theo nhịp từ vùng dưới đồi kích thích sự bài tiết các gonadotropin (FSH và LH) ở tuyến yên. Gonadotropin tiếp đó sẽ kích thích quá trình sinh giao tử [gametogenesis] và sản xuất steroid sinh dục ở các tuyến sinh dục [gonads].
Vui lòng đăng nhập để xem toàn bộ nội dung
Tài khoản thành viên cho phép tiếp cận đầy đủ mọi nội dung sẵn có trên website yhoclamsang.net, "Uptodate phiên bản tiếng Việt" cập nhật 24/7, sẵn sàng mọi lúc, mọi nơi.
ĐĂNG NHẬP THÀNH VIÊN
Tiếp tục với tài khoản của bạn
Chỉ cần đăng nhập để tiếp tục đọc đầy đủ bài viết.
ĐỌC THỬ 
ĐỌC THỬ 
ĐỌC THỬ 
ĐỌC THỬ