Y HỌC LÂM SÀNGMang tinh hoa Y học đến giường bệnh

Nội tiết học Bà mẹ – Thai Nhi và Sơ Sinh (Ấn bản thứ 2, 2026). CHƯƠNG 9. CHỨC NĂNG BUỒNG TRỨNG TRONG THAI KỲ VÀ THỜI KỲ CHO CON BÚ

53 phút đọc

Nội tiết học Bà mẹ – Thai Nhi và Sơ Sinh: Sinh Lý, Sinh Lý Bệnh và Xử Trí Lâm Sàng (Ấn bản thứ 2, 2026). 
Dịch và Chú giải tiếng Việt:
Ths.Bs. Lê Đình Sáng

Maternal-Fetal and Neonatal Endocrinology: Physiology, Pathophysiology, and Clinical Management, 2nd Edition
Imprint: Academic Press. Editors: Christopher S. Kovács, Cheri L. Deal.
Ấn bản tiếng Việt của cuốn sách này là một dự án phi lợi nhuận, được xuất bản duy nhất trên các website yhoclamsang.net và sachyhoc.com của THƯ VIỆN MEDIPHARM.


CHƯƠNG 9. CHỨC NĂNG BUỒNG TRỨNG TRONG THAI KỲ VÀ THỜI KỲ CHO CON BÚ

Bronwyn Kenny, Jessica A. Ryniec và Elizabeth A. McGee

Khoa Sản, Phụ khoa và Khoa học Sinh sản, Đại học Vermont, Trường Y khoa Larner, Burlington, VT, Hoa Kỳ

Ovarian Function during Pregnancy and Lactation
Maternal-Fetal and Neonatal Endocrinology, Chapter 9, 127-138

 

ĐIỂM NHẤN MẠNH LÂM SÀNG
• Buồng trứng tạo ra thể vàng (corpus luteum), có chức năng tiết ra estradiol và progesterone để hỗ trợ nội mạc tử cung (endometrium), hợp tử (zygote), và phôi thai (embryo) trong những giai đoạn sớm của thai kỳ.

• Trong một chu kỳ không thụ thai (nonfertile cycle), khi không có phôi thai làm tổ trong tử cung, tuyến yên (pituitary) sẽ ngừng hỗ trợ thể vàng khoảng 14 ngày sau khi rụng trứng. Điều này dẫn đến sự tiêu thể vàng (luteal regression) và sự sụt giảm nồng độ các steroid sinh dục trong huyết thanh, từ đó kích hoạt hiện tượng hành kinh (menstruation). Trong một chu kỳ có thụ thai (fertile cycle), việc sản xuất gonadotropin màng đệm ở người (hCG) bởi phôi thai sẽ hỗ trợ thể vàng, duy trì sự sống sót của thể vàng và khả năng sản xuất steroid sinh dục của nó cho đến khi nhau thai (placenta) tiếp quản chức năng này vào khoảng tuần thứ 8 của thai kỳ.

• Vai trò hoặc chức năng của buồng trứng trong ba tháng giữa và ba tháng cuối thai kỳ chưa được nghiên cứu kỹ lưỡng, và do đó, nó vẫn còn là một ẩn số tương đối lớn.

• Sự phục hồi chức năng buồng trứng và hiện tượng rụng trứng xảy ra từ vài tuần đến vài tháng sau khi sinh (parturition), với khoảng thời gian dài nhất được ghi nhận ở những phụ nữ cho con bú tích cực trong thời gian dài.

• Cho con bú (lactation) là quá trình sản xuất và tiết sữa, có khả năng ức chế trục dưới đồi – tuyến yên – buồng trứng (HPO axis) bằng cách tác động lên nhiều hệ thống có chức năng ức chế nhịp tiết GnRH (GnRH pulsatility).

9.1 Giới Thiệu

Chức năng chính của buồng trứng trong thai kỳ ở người là hỗ trợ nội tiết trong quá trình làm tổ (implantation) và trong ba tháng đầu thai kỳ. Sau ba tháng đầu thai kỳ, vai trò này được tiếp quản bởi nhau thai. Sự hỗ trợ trong giai đoạn đầu thai kỳ chủ yếu được thực hiện bởi thể vàng của buồng trứng. Do đó, phần cốt lõi trong việc thảo luận về vai trò quan trọng của buồng trứng trong thai kỳ là các sự kiện xảy ra tại buồng trứng, dẫn đến hiện tượng rụng trứng (ovulation) và việc người mẹ nhận biết có thai. Chương này sẽ bắt đầu bằng việc thảo luận về những sự kiện đó và sẽ tiếp tục với những thay đổi dự kiến về chức năng cũng như hormone buồng trứng xảy ra trong thai kỳ, giai đoạn hậu sản (postpartum) và thời kỳ cho con bú ở người. Chúng tôi cũng đưa vào dữ liệu và tài liệu tham khảo ở các loài động vật có vú khác khi những thông tin này hữu ích trong việc tìm hiểu chức năng và sinh lý học buồng trứng hoặc trong trường hợp chưa có đủ thông tin ở người.

9.2 Các Kiểu Sản Xuất Hormone Buồng Trứng Trong Quá Trình Rụng Trứng, Hoàng Thể Hóa, Làm Tổ, Giai Đoạn Sớm Thai Kỳ Và Tiêu Thể Vàng

9.2.1 Sự Rụng Trứng

🔒

Vui lòng đăng nhập để xem toàn bộ nội dung

Tài khoản thành viên cho phép tiếp cận đầy đủ mọi nội dung sẵn có trên website yhoclamsang.net, "Uptodate phiên bản tiếng Việt" cập nhật 24/7, sẵn sàng mọi lúc, mọi nơi.

Chưa có tài khoản? Chọn đăng ký để thanh toán và nhận thông tin đăng nhập qua email.
Hỗ trợ: Hotline 0888.016.016

ĐĂNG NHẬP THÀNH VIÊN

Tiếp tục với tài khoản của bạn

Chỉ cần đăng nhập để tiếp tục đọc đầy đủ bài viết.

Trang Chủ