Lịch sử Ghép tim: Một hành trình Gian nan và Vinh quang
Tác giả: Noedir A. G. Stolf1, MD, PhD; Viện Tim, Bệnh viện Das Clínicas thuộc Trường Y Đại học São Paulo (InCor-HCFMUSP), São Paulo, SP, Brazil.
Bài gốc được đăng trên tạp chí: Braz J Cardiovasc Surg. 2017 Sep-Oct;32(5):423–427. doi: 10.21470/1678-9741-2017-0508
Ths.Bs Lê Đình Sáng (Dịch và biên tập)
GIỚI THIỆU
Năm nay chúng ta kỷ niệm 50 năm ca ghép tim người đầu tiên. Vì vậy, tôi cho rằng thật thú vị khi điểm lại những bước phát triển quan trọng nhất của hành trình vinh quang này.
Phẫu thuật ghép tim lần đầu tiên được thực hiện trong quá trình thí nghiệm với các mục đích khác vào đầu thế kỷ 20, được coi là một suy đoán cho tương lai vào giữa cùng thế kỷ đó, và hiện nay được cộng đồng y tế và người dân chấp nhận rộng rãi như một thủ thuật điều trị có giá trị.
Lịch sử này có thể được chia thành giai đoạn thực nghiệm và giai đoạn ghép tim lâm sàng, với giai đoạn đầu bao gồm ghép tim dị vị không hỗ trợ, ghép tim dị vị có hỗ trợ và ghép tim chính vị.
Ghép tim dị vị* không hỗ trợ
Ca ghép tim đầu tiên được thực hiện bởi Alexis Carrel và Charles Guthrie vào năm 1905 tại Đại học Chicago [1]. Trong quá trình thí nghiệm phát triển kỹ thuật nối mạch máu, họ đã thực hiện ghép lại chi, tuyến giáp cũng như ghép thận và tim. Mô tả về ca ghép tim dị vị của họ như sau: “Tim của một con chó nhỏ được lấy ra và ghép vào cổ của một con chó lớn hơn bằng cách nối các đầu cắt của tĩnh mạch cảnh và động mạch cảnh với động mạch chủ, động mạch phổi, một trong các tĩnh mạch chủ và tĩnh mạch phổi. Tuần hoàn được thiết lập lại qua tim, khoảng 1 giờ 15 phút sau khi tim ngừng đập; 20 phút sau khi thiết lập lại tuần hoàn, máu đã tuần hoàn tích cực qua hệ thống mạch vành. Một lỗ nhỏ được tạo ra qua thành của một nhánh nhỏ của tĩnh mạch vành, tạo ra chảy máu đen nhiều. Sau đó xuất hiện các co thắt sợi cơ mạnh. Tiếp theo là các co thắt và khoảng 1 giờ sau phẫu thuật, các co thắt hiệu quả của tâm thất bắt đầu. Tim được ghép đập với tần số 88 lần/phút, trong khi tần số của tim bình thường là 100 lần/phút. Một thời gian ngắn sau đó, đường ghi được lấy. Do phẫu thuật được thực hiện không có kỹ thuật vô trùng, nên đã xảy ra đông máu trong các buồng tim sau khoảng 2 giờ và thí nghiệm đã bị gián đoạn”.